وقتی جنگ، بلایای طبیعی یا هر بحران بزرگی اتفاق می‌افتد، فقط بزرگ‌ترها نیستند که آسیب می‌بینند. کودکان هم ممکن است ترس، نگرانی و سردرگمی زیادی را تجربه کنند؛ حتی اگر مستقیماً در معرض خطر نبوده باشند. مراقبت از کودکان در شرایط بحرانی و جنگ بسار امر مهمی است که باید واکنش سریع و درستی را نشان دهیم.

بعضی از بچه‌ها بعد از این اتفاقات بیشتر به والدینشان می‌چسبند، بعضی شب‌ها کابوس می‌بینند، بعضی زود عصبانی می‌شوند و بعضی هم ترجیح می‌دهند درباره احساساتشان حرف نزنند. همه این واکنش‌ها تا حدی طبیعی هستند و نشان می‌دهند کودک در حال کنار آمدن با شرایط سختی است که تجربه کرده.

خبر خوب این است که حضور آرام و حمایتگر والدین و اطرافیان می‌تواند تأثیر بسیار زیادی در بهبود حال کودکان داشته باشد. در این مقاله با هم بررسی می‌کنیم که کودکان بعد از جنگ و بحران به چه چیزهایی نیاز دارند، چطور باید با آن‌ها صحبت کنیم و چه رفتارهایی می‌تواند به آرامش و احساس امنیت آن‌ها کمک کند.

بعد از هر بحران، مهم‌ترین چیزی که یک کودک به آن نیاز دارد احساس امنیت است. کودک باید بداند که تنها نیست و بزرگسالانی هستند که از او مراقبت می‌کنند.

برای ایجاد این حس:

• تا حد امکان کنار کودک باشید.
• به سؤال‌هایش با آرامش جواب بدهید.
• او را در معرض اخبار و تصاویر ناراحت‌کننده قرار ندهید.

به او اطمینان بدهید که برای حفظ امنیتش تلاش می‌کنید.

بحران‌ها معمولاً نظم زندگی را بر هم می‌زنند. بازگرداندن برنامه‌های روزمره به کودک کمک می‌کند دوباره احساس کنترل و آرامش پیدا کند. تنظیم ساعت خواب،بازگشت به محیط و روال معمول پیش از بحران، بازگشت به مدرسه و برنامه هایی از این دست می تواند کودک را از آسیب های ممکن دور نگه دارد.

شاید فکر کنیم بازی فقط برای سرگرمی است، اما برای کودکان راهی برای تخلیه احساسات و کنار آمدن با تجربه‌های سخت محسوب می‌شود.

نقاشی، قصه‌گویی، ساخت کاردستی، بازی‌های گروهی و حتی چند دقیقه بازی آزاد می‌تواند به کاهش استرس کودک کمک کند و فرصتی برای بیان احساساتش فراهم کند.

گاهی ناخواسته رفتارهایی انجام می‌دهیم که اضطراب کودک را بیشتر می‌کند:

• گفتن جملاتی مثل “نترس، چیزی نیست”
• سرزنش کردن کودک به خاطر گریه یا ترس
• مجبور کردن او به فراموش کردن اتفاقات
• پخش مداوم اخبار در خانه
• انتقال نگرانی و وحشت خودمان به کودک

بهتر است به جای انکار احساسات، آن‌ها را بپذیریم و به کودک نشان دهیم که احساساتش قابل درک هستند.

اگر چند هفته از بحران گذشته و کودک همچنان علائم شدیدی مثل کابوس‌های مداوم، اضطراب شدید، گوشه‌گیری، پرخاشگری یا افت محسوس عملکرد روزانه دارد، بهتر است با یک روان‌شناس کودک مشورت کنید.

کمک گرفتن از متخصص نشانه ضعف نیست؛ بلکه راهی برای پیشگیری از مشکلات جدی‌تر در آینده است.

کودکان بعد از جنگ و بحران بیش از هر چیز به آرامش، امنیت و حضور افرادی نیاز دارند که به آن‌ها اطمینان خاطر بدهند. لازم نیست همه پاسخ‌ها را بدانیم یا همیشه بهترین واکنش را نشان دهیم. گاهی فقط گوش دادن، در آغوش گرفتن و کنار کودک بودن می‌تواند بزرگ‌ترین کمک باشد.